ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ – ΧΕΙΡΑΓΩΓΗΣΗ

Του Γιώργου Κ. Καββαδία* 1. Η αξιολόγηση δεν είναι μια «αθώα» και «ουδέτερη» διαδικασία. Από τη συζήτηση για την αξιολόγηση στην εκπαίδευση εξοβελίζεται το ερώτημα «ποιος έχει την εξουσία» στην κοινωνία και την εκπαίδευση ποιος καθορίζει τα αναλυτικά προγράμματα και τα βιβλία, ποιος οργανώνει τις εξετάσεις, γενικότερα το σχολείο και ειδικότερα τους όρους και τις διαδικασίες αξιολόγησης, δηλαδή ποιος, ποιον, τι, πώς και γιατί αξιολογεί; Ποια είναι η συμμετοχή των εκπαιδευτικών σε όλα αυτά; Απουσιάζουν, επίσης, δύο βασικά στοιχεία προβληματισμού: ότι το σχολείο δε λειτουργεί για το «κοινό καλό», αλλά στον καπιταλισμό έχει μια έντονη επιλεκτική λειτουργία, άρα εκ των προτέρων γνωρίζουμε ότι δεν μπορούν «να πάνε όλοι καλά στο σχολείο» και ότι η σχολική γνώση δεν είναι «ουδέτερη», καθώς εγγράφει συγκεκριμένες ιδεολογικές επιλογές των πολιτικά κυριάρχων ομάδων και τάξεων. Σε ένα ιεραρχικό – ταξικό εκπαιδευτικό σύστημα στο πλαίσιο της καπιταλιστικής κοινωνίας δεν υπάρχει «κακή» ή «καλή» αξιολόγηση, αξιολόγηση που «βοηθάει» και αξιολόγηση που «δε βοηθάει». Αυτή δεν μπορεί παρά να είναι ιεραρχική – συμμορφωτική και να συμπυκνώνει την ανισότητα και την αυταρχική επιβολή των κυρίαρχων τάξεων επιδιώκοντας να διασφαλίσει την ταξική λειτουργία της εκπαίδευσης. Συνιστά κεντρικό μηχανισμό της καπιταλιστικής αναδιάρθρωσης και είναι σήμερα ένα από τα σημαντικότερα διακυβεύματα στην εκπαίδευση. 2. Πανοπτικό, ιεραρχικό, αυταρχικό μοντέλο Η πρόσφατη δημοσιοποίηση του Π.Δ. για την «Αξιολόγηση των εκπαιδευτικών της πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης» επιβεβαιώνει βασικές μας εκτιμήσεις ότι πίσω από χίλιες δυο «αθώες» έννοιες κρύβεται ένα ασφυκτικό σύστημα αξιολόγησης που αποτελεί κεντρικό μηχανισμό ανατροπής εργασιακών σχέσεων, ιδεολογικής χειραγώγησης και κατηγοριοποίησης σχολείων εκπαιδευτικών και μαθητών. Με το συγκεκριμένο Π.Δ. θεσμοθετείται ένα αυστηρά ιεραρχικό και συγκεντρωτικό οργουελιανό μοντέλο τύπου “big brother”, όπου «όλοι και όλα αξιολογούνται» και στο τέλος πληρώνουν τον ...λογαριασμό οι εκπαιδευτικοί. Ένα μοντέλο νεο – επιθεωρητισμού πολύ πιο αυταρχικό και πολυπλόκαμο από το παλιό του επιθεωρητισμού που τροφοδοτεί αυταπάτες περί συμμετοχής και συνδιαμόρφωσης της αξιολόγησης. Η υποκρισία περισσεύει όταν αναφέρουν ότι «Σκοπός της αξιολόγησης των εκπαιδευτικών είναι η βελτίωση της ποιότητας του εκπαιδευτικού τους έργου, προς όφελος των μαθητών και της κοινωνίας.» Και ότι στοχεύει «στην παροχή κινήτρων για τη διαρκή επιστημονική και επαγγελματική ανάπτυξη και εξέλιξη των στελεχών και των εκπαιδευτικών, στο πλαίσιο και της δια βίου μάθησης.» Ποια «επιστημονική και επαγγελματικά ανάπτυξη και εξέλιξη» εννοούν , όταν κατηγοριοποιούν τους εκπαιδευτικούς με βάση την τετράβαθμη κλίμακα «ελλιπής», «επαρκής», «πολύ καλός» ή «εξαιρετικός» και ακόμα χειρότερα και από την εποχή του επιθεωρητισμού, με την αντίστοιχη βαθμολογία από το 0 μέχρι το 100! Πολύ περισσότερο που υπάρχει θεσμικό πλαίσιο για σύνδεση μισθού – βαθμού, «σύμφωνα με τις διατάξεις της παραγράφου 7 του άρθρου 7 του ν. 4024/2011», όπως παραπέμπει και το συγκεκριμένο Π.Δ., αλλά και για απολύσεις δημοσίων υπαλλήλων. Ας σημειωθεί, ωστόσο, ότι το συγκεκριμένο Π.Δ. είναι μόνο η αρχή ή καλύτερα ένα από τα κομμάτια του παζλ ενός αυταρχικού θεσμικού πλαισίου αξιολόγησης – χειραγώγησης και κατηγοριοποίησης εκπαιδευτικών, μαθητών και σχολείων, γιατί, σύμφωνα με την … απειλή του Υ.ΠΑΙ.Θ.Π.Α. Κ. Αρβανιτόπουλου, «όσα περιλαμβάνονται στο εν λόγω κείμενο αποτελούν μέρος της ευρύτερης στρατηγικής που αφορά το σύνολο των εκπαιδευτικών διαδικασιών». 1. Με βάση το Π.Δ. δομείται ένα πανοπτικό, αυστηρά ιεραρχικό, συγκεντρωτικό, γραφειοκρατικό και κομματικό σύστημα αξιολόγησης. Οι κομματικά ημέτεροι ή ελεγχόμενοι με βάση την τρικομματική συνταγή … αξιοκρατίας 7 Ν.Δ. – 4 ΠΑ.ΣΟ.Κ – 2 ΔΗΜ.ΑΡ περιφερειακοί διευθυντές και οι συντονιστές εκπαίδευσης εξωτερικού αξιολογούνται από τον γενικό γραμματέα της Κεντρικής Υπηρεσίας (Κ.Υ.) του Υ.ΠΑΙ.Θ.Π.Α.. Οι περιφερειακοί διευθυντές αξιολογούν τους … πάντα με αντικειμενικά και …αξιοκρατικά κριτήρια επιλεγμένους διευθυντές εκπαίδευσης, προϊσταμένους των τμημάτων επιστημονικής – παιδαγωγικής καθοδήγησης και άλλων στελεχών. Οι προϊστάμενοι επιστημονικής – παιδαγωγικής καθοδήγησης αξιολογούν τους σχολικούς συμβούλους, τους υπευθύνους Σ.Ε.Π. στα ΚΕ.ΣΥΠ. και άλλα στελέχη. Οι διευθυντές εκπαίδευσης και οι σχολικοί σύμβουλοι τους διευθυντές σχολείων. Οι διευθυντές σχολείων και οι σχολικοί σύμβουλοι τους υποδιευθυντές και τους εκπαιδευτικούς. 3. Διπλή αξιολόγηση με γενικά και αόριστα κριτήρια με βαθμολογία και «μη προακτέους» Η αξιολόγηση είναι διπλή: διοικητική που αφορά το «τυπικό υπηρεσιακό έργο» και εκπαιδευτική που αφορά το διδακτικό και γενικότερα το επιστημονικό και παιδαγωγικό έργο. Η διοικητική αξιολόγηση είναι ετήσια και διενεργείται μεταξύ 1ης Απριλίου και 31ης Μαϊου κάθε έτους. Η έναρξή της, αν το εκπαιδευτικό και ευρύτερα το λαϊκό κίνημα βρίσκεται σε χειμερία νάρκη, τοποθετείται από 1η Νοεμβρίου έως και την 15η Δεκεμβρίου 2013. Η εκπαιδευτική αξιολόγηση διενεργείται μία, τουλάχιστον, φορά ανά τριετία εντός συνεχούς χρονικού διαστήματος που δεν υπερβαίνει τους 2 μήνες (διμηνιαία αξιολογική περίοδος) (άρθρο18, παρ.9). Η εκπαιδευτική αξιολόγηση περιλαμβάνει την παρακολούθηση δύο (2), τουλάχιστον διδασκαλιών. Είναι χαρακτηριστικό ότι οι κυβερνώντες εγκαταλείπουν τις «φιοριτούρες» περί «αυτο-αξιολόγησης, η οποία γίνεται από συλλογικά όργανα και αφορά στο εκπαιδευτικό έργο των δομών, του ανθρώπινου δυναμικού, αλλά και του εκπαιδευτικού συστήματος, όπως προέβλεπε η πρόταση της Ομάδας Εργασίας. Αφήνουν μόνο για το θεαθήναι τη δυνατότητα, ώστε ο αξιολογούμενος να «συμπληρώνει και υποβάλλει έκθεση αυτοαξιολόγησής του το αργότερο εντός πέντε (5) ημερών πριν από την έναρξη της αξιολογικής περιόδου,» (άρθρο 18, παρ.1) που είναι άνευ ουσιαστικής και τυπικής σημασίας, όπως και ότι «Κάθε αξιολογούμενος εκπαιδευτικός έχει το δικαίωμα να αξιολογεί τον προϊστάμενο αξιολογητή του.» (άρθρο 25). Στο πλαίσιο ενός αυταρχικού και ιεραρχικού μηχανισμού αυτές οι ρυθμίσεις είτε δε θα λειτουργήσουν είτε θα οδηγήσουν στην αυτο - ενοχοποίηση του εκπαιδευτικού είτε στο σκύψιμο της μέσης και της θετικής αξιολόγησης των αξιολογητών του. Οι πελατειακές σχέσεις, το ρουσφέτι και η υποταγή εκσυγχρονίζονται με μια μικρή δόση αμοιβαιότητας για να δημιουργηθεί ένα πλαίσιο χειραγώγησης, συμμόρφωσης και πειθάρχησης. Οι πέντε κατηγορίες περιλαμβάνουν μια σειρά από κριτήρια και αντιστοιχίζονται με βάση την τετράβαθμη βαθμολογική κλίμακα και την κλίμακα 0 -100 ως εξής (άρθρο5): α) «ελλιπής»: 0 έως 30 βαθμοί, β) «επαρκής»: 31 έως 60 βαθμοί γ) «πολύ καλός»: 61 έως 80 βαθμοί και δ) «εξαιρετικός»: 81 έως 100 βαθμοί. Οι εκπαιδευτικοί που σύμφωνα με το άρθρο 19, παρ. 5 «χαρακτηρίζονται ελλιπείς εγγράφονται στον πίνακα των μη προακτέων που προβλέπεται στην παράγραφο 4 του άρθρου 8 του ν. 4024/2011» για το ενιαίο μισθολόγιο που προβλέπει: «Οι υπάλληλοι που περιλαμβάνονται σε πίνακα μη προακτέων στερούνται του δικαιώματος για προαγωγή για τα επόμενα δυο (2) έτη» 4. Μηχανισμός ανατροπής εργασιακών δικαιωμάτων και κατακτήσεων. Κατάργηση Οργανικής θέσης. Άρση μονιμότητας. Απολύσεις. Πέρα από την άσκηση ενός τεχνογραφειοκρατικού ελέγχου πάνω στο εκπαιδευτικό σύστημα, η αξιολόγηση αντιστοιχεί με το νέο μοντέλο εργασιακών σχέσεων, το μοντέλο της ευέλικτης και ανασφαλούς εργασίας, που είναι απόρροια της αποδόμησης του «κράτους - πρόνοιας» και την επιστροφή σε μεσαιωνικού τύπου ρυθμίσεις για τα εισόδημα, τη σύνταξη, τις εργασιακές σχέσεις, την πλήρη καταστροφή όλων των εργατολαϊκών κατακτήσεων του εικοστού αιώνα, πράγμα που επιχειρείται τώρα στη χώρα μας με τα αλλεπάλληλα Μνημόνια και την πολιτική κυβέρνησης – Ε.Ε - ΔΝΤ. Με τον πρόσφατο νόμο(4024/11) για το μισθολόγιο – βαθμολόγιο στο Δημόσιο Τομέα, επιδιώκεται, με βάση τους σχεδιασμούς του πολιτικού προσωπικού και της Tρόικας, η εξαθλίωση των εργαζομένων του Δημοσίου. Βάζει ως βασικότερη παράμετρο της μισθολογικής και βαθμολογικής εξέλιξης των υπαλλήλων την αξιολόγηση. Καθιερώνεται ποσόστωση από τον ένα βαθμό στον άλλο. Για παράδειγμα μόνο το 50% του συνόλου των εκπαιδευτικών θα προάγεται στον Β΄ βαθμό και μόλις το 15% στον Α΄ βαθμό! Επίσης στο άρθρο 7, παρ. 7 του ν. 4024/11 όχι μόνο προβλέπονται συγκεκριμένα ποσοστά αυτών που θα προάγονται, αλλά αυτά κάθε 2 χρόνια μπορεί να μειώνονται αυτά με υπουργική απόφαση «ανάλογα με τις δημοσιονομικές δυνατότητες». Άλλωστε μην ξεχνάμε ότι με τους μνημονιακούς νόμους έχει παγώσει μέχρι το 2014 κάθε βαθμολογική εξέλιξη. Είναι προφανές λοιπόν ότι η αξιολόγηση γίνεται με καθαρά δημοσιονομικά κριτήρια και στόχο έχει τη μισθολογική καθήλωση όσο το δυνατόν περισσότερων εκπαιδευτικών. Εξωφρενική είναι επίσης και η παρ. 6 του αρθ. 8 του ν.4024/11 που προβλέπει ότι ο εκπαιδευτικούς που κρίνεται αρνητικά «τιμωρείται» και δεν έχει δικαίωμα να διεκδικήσει την προαγωγή του τα επόμενα δύο χρόνια. Επίσης, ο εκπαιδευτικός «ο οποίος εγγράφεται σε δύο διαδοχικούς πίνακες μη προακτέων στον ίδιο βαθμό, παραπέμπεται ….. στο υπηρεσιακό συμβούλιο, το οποίο ….. μπορεί να τον απολύσει ή να τον υποβιβάσει κατά έναν βαθμό» άρθ. 95 του ν. 3528/2007 (Δημοσιοϋπαλληλικός κώδικας). Οι αποδοχές των εκπαιδευτικών ήταν πριν τις περικοπές οι μισές (50%) των ευρωπαίων συναδέλφων τους. Και οι περικοπές έχουν μειώσει τους μισθούς τους πάνω και από το 40%! Χιλιάδες νέοι εκπαιδευτικοί αμείβονται από 300 έως 650 ευρώ! Η συρρίκνωση των πενιχρών αποδοχών των εκπαιδευτικών κάτω από τα όρια της φτώχειας είναι μια θλιβερή πραγματικότητα που υπονομεύει και τον παιδαγωγικό τους ρόλο. Από μελέτη του ΚΕΜΕΤΕ προκύπτει ότι η μείωση του καθαρού εισοδήματος των εκπαιδευτικών από το 2009 μέχρι και το 2012 κυμαίνεται από 4.740 περίπου ευρώ για έγγαμους και με 33 χρόνια υπηρεσίας μέχρι 6.585 για τους νεοδιόριστους. Ποσοστιαία η μείωση αυτή κυμαίνεται από 21% περίπου έως 45%. Και βέβαια δεν υπολογίζεται η νέα αφαίμαξη μισθών από την πρώτη κιόλας μέρα του 2013 με βάση το φορο – ληστρικό σύστημα που ψηφίστηκε πρόσφατα. Από την ίδια έρευνα προκύπτει ότι ο ανώτερος μικτός ετήσιος μισθός εκπαιδευτικού σε λύκειο στις χώρες της ευρωζώνης ανέρχεται κατά μέσο όρο 48.690 ευρώ, ενώ στην Ελλάδα που κατέχει μια από τις τελευταίες θέσεις του σχετικού πίνακα πάνω μόνο από Μάλτα, Εσθονία και Σλοβακία, μόλις25.756 ευρώ. Όσον αφορά τον κατώτερο μισθό η Ελλάδα βρίσκεται στην προτελευταία θέση, πάνω μόνο από την Εσθονία με 14.104 ευρώ, έναντι 28.939 που είναι ο μέσος όρος.2. Ας αποτινάξουμε τις αυταπάτες. Σε καθεστώς μνημονίων, η αξιολόγηση λειτουργεί ως διαδικασία νομιμοποίησης απολύσεων, εφεδρείας και βαθμολογικής-μισθολογικής στασιμότητας των εκπαιδευτικών. Είναι, δηλαδή ο κεντρικός μηχανισμός για την υπονόμευση της μονιμότητας, την τρομοκράτηση και τις μαζικές απολύσεις. 5. Η αξιολόγηση δεν οδηγεί στη βελτίωση της ποιότητας της εκπαίδευσης. Μηχανισμός αποδόμησης του δημόσιου σχολείου Διατυμπανίζουν ότι σκοπός της αξιολόγησης είναι η βελτίωση της ποιότητας της εκπαίδευσης. Για την κυρίαρχη τάξη «ποιότητα στην εκπαίδευση σημαίνει εύρυθμη λειτουργία του σχολείου της αγοράς που μεταδίδει μονομερείς ιδεολογικά γνώσεις από το «κρυφό σχολείο» μέχρι τον ... «συνωστισμό της Σμύρνης». Την ώρα που οι προσλήψεις στην πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση είναι μόλις 225! και οι δαπάνες για την παιδεία κάθε χρόνο περικόπτονται πέφτοντας κάτω και από το 2,5% του ΑΕΠ είναι πρόκληση οι «σοφοί» του κράτους να μιλούν για «ποιότητα στην εκπαίδευση» Η αξιολόγηση όχι μόνο δεν έρχεται να συμβάλλει στη στήριξη της εκπαιδευτικής διαδικασίας , όπως διατείνονται οι κρατικοί μύθοι, αλλά την υπονομεύει ανοιχτά. Αποτελεί βασικό εργαλείο για τη συρρίκνωση του σχολικού δικτύου, την κατηγοριοποίηση των σχολείων σε «καλά» και «κακά», την ταξική διαφοροποίηση του μαθητικού πληθυσμού και την ένταση της ιδεολογικής και επιλεκτικής λειτουργίας της εκπαίδευσης.3. 6. Ας τους …απορρίψουμε! Οι εκπαιδευτικοί έχουν κάθε δικαίωμα να αντισταθούν στον ασφυκτικό έλεγχο του νεο-επιθεωρητισμού, όπως διανθίζεται με τα μέτρα και τους δείκτες σύμφωνα με τα πρότυπα της «ελεύθερης αγοράς». Γιατί «ο δάσκαλος που θα υποχρεωθεί να καταπνίξει τη σκέψη του θα γίνει διπλά σκλάβος ή θα καταντήσει ένας ψυχικά ανάπηρος άνθρωπος, ανίκανος να μορφώσει άλλους» (Δ. Γληνός). Καμιά συμμετοχή σε διαβουλεύσεις και άλλες διαδικασίες που εξωραΐζουν το αυταρχικό πρόσωπο μιας αδίστακτης εξουσίας που δια πυρός και σιδήρου υλοποιεί μια πολιτική εξαθλίωσης του λαού και κονιορτοποίησης δικαιωμάτων και κατακτήσεων ολόκληρου αιώνα. Παραφράζοντας τον Δ. Γληνό θα χαρακτηρίζαμε την αξιολόγηση ως τον «άταφο νεκρό» της εκπαίδευσης. Αν η κυβέρνηση, η Ε.Ε. και το κεφάλαιο θέλουν να πιστεύουν στη νεκρανάσταση για να οικοδομήσουν το φθηνό, ευέλικτο, πειθαρχημένο σχολείο υποταγμένο στους νόμους της αγοράς πάνω στα ερείπια του δημόσιου σχολείου, εμείς έχουμε κάθε λόγο να την θάψουμε όσο πιο βαθιά γίνεται. Ασφαλώς και η αμφισβήτηση – άρνηση της αξιολόγησης δεν επαρκεί. Η κριτική χρειάζεται να γίνει εφ΄ όλης της ύλης. Από τα προγράμματα και το περιεχόμενο σπουδών, την οργάνωση του σχολείου, την ταξική εκπαιδευτική πολιτική μέχρι τη γενικότερη πολιτική αποδόμησης του «κράτους – πρόνοιας» και των λαϊκών κατακτήσεων και δικαιωμάτων. Τώρα, οφείλουμε απέναντι στο «νέο» σχολείο των δεξιοτήτων, της κατακερματισμένης γνώσης, της αγοράς, της εγκατάλειψης και της υποταγής, να προβάλλουμε το όραμά μας για ένα άλλο σχολείο. Πραγματικά δημόσιο και δωρεάν που να ανταποκρίνεται στην ανάγκη του ανθρώπου να ανακαλύπτει τους νόμους κίνησης της φύσης και της κοινωνίας, να τους χρησιμοποιεί για να καλυτερέψει την ανθρώπινη ζωή, που να δημιουργεί δημοκρατικά ελεύθερες προσωπικότητες, ανθρώπους που να μαθαίνουν να συνεργάζονται, να σέβονται τη διαφορετικότητα και να δουλεύουν συλλογικά για την προσωπική , αλλά και κοινωνική απελευθέρωση και ευτυχία. * O Γιώργος Κ. Καββαδίας είναι φιλόλογος, μέλος της Σ.Ε. του περιοδικού «Αντιτετράδια της Εκπαίδευσης» και εκπρόσωπος των Αγωνιστικών Παρεμβάσεων – Συσπειρώσεων – Κινήσεων στο Δ.Σ. του ΚΕ.ΜΕ.ΤΕ. της Ο.Λ.Μ.Ε. ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ – ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 1. Κωνσταντίνος Αρβανιτόπουλος, Υ.ΠΑΙ.Θ.Π.Α., κείμενο προς ΟΛΜΕ, 18 – 1- 2013 2. Νέο Βαθμολόγιο – Μισθολόγιο – Αξιολόγηση των Εκπαιδευτικών Μελέτη του ΚΕΜΕΤΕ, Αθήνα, Ιούνιος 2012. 3. Αγωνιστικές ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ – ΣΥΣΠΕΙΡΩΣΕΙΣ – ΚΙΝΗΣΕΙΣ Δ.Ε, Η Αξιολόγηση στην Εκπαίδευση, Ποιος, Ποιον, Τι, Πώς και Γιατί, Σεπτέμβρης 2012.

Μνημονιακές πληγές της εκπαίδευσης

Από τον Γιώργο Κ. Καββαδία, Η φετινή σχολική για τη δημόσια εκπαίδευσηχρονιά είναι και με διαφορά η χειρότερη της τελευταίας, τουλάχιστον, τριακονταετίας, αφού λίγους μήνες πριν από τη λήξη της τα κενά σε εκπαιδευτικό προσωπικό είναι πολλά. Περισσότεροι από 1.600 εκπαιδευτικοί λείπουν από τη δευτεροβάθμια, ενώ χιλιάδες μαθητές της Γ’ Λυκείου και ΕΠΑΛ δε διδάσκονται μαθήματα στα οποία μάλιστα θα εξαταστούν στις πανελλήνιες εξετάσεις. Ακόμα και στο κέντρο της Αθήνας υπολογίζεται ότι χάνονται εβδομαδιαίως τουλάχιστον 1.500 ώρες. Σύμφωνα με το Μνημόνιο 3 στο Υπουργείο Παιδείας για τα έτη 2013 και 2014, δε θα πραγματοποιηθούν προσλήψεις διοικητικού προσωπικού, ενώ για το διδακτικό προσωπικό ο λόγος προσλήψεων-αποχωρήσεων θα διαμορφωθεί στο 1:10, ενώ οι συνολικές δαπάνες για την Παιδεία συρρικνώνονται κάτω από το 2,5 % επί του ΑΕΠ. Στο όνομα του «εξορθολογισμού» συντελείται η χρεοκοπία του εκπαιδευτικού και του σχολείου. Σχολεία της φτώχειας και της παγωνιάς που δεν μπορούν να καλύψουν στοιχειώδεις λειτουργικές ανάγκες, ενώ προωθείται η κατάργηση της δωρεάν παροχής σχολικών βιβλίων. Σχολεία και τμήματα καταργούνται ακόμα και παράνομα στη μέση της χρονιάς, ενώ η συρρίκνωση του σχολικού δικτύου ανοίγει τις λεωφόρους της μαθητικής διαρροής και της απομόρφωσης. Ταυτόχρονα με το νόμο 4093/2012, το περιβόητο Μνημόνιο διαμορφώνεται ένα εργασιακό τοπίο βαρβαρότητας που κρατά τους εκπαιδευτικούς σε ομηρία. Χαρακτηριστική είναι η άρση του αμετάθετου. Υποχρεωτικές μεταθέσεις, ανεξάρτητα από την οργανική θέση, με απόφαση υπουργού. Εύκολα με βάση το σιδερένιο πειθαρχικό πλαίσιο βλέπουν το δρόμο προς την αργία, τη διαθεσιμότητα και την απόλυση, αν εμπλέκονται σε οιαδήποτε διοικητική ή ποινική δίωξη, ενώ καταργείται ακόμα και το τεκμήριο της αθωότητας! Οιοσδήποτε γραφειοκράτης, «αξιολογητής» μπορεί να τιμωρεί όποιον και όποια εκπαιδευτικό του αρέσει κατηγορώντας για «αναξιοπρεπή ή ανάρμοστη ή ανάξια για υπάλληλο συμπεριφορά εντός ή εκτός υπηρεσίας». Ο Big Brother παραμονεύει και εκτός εργασίας ακόμα και για την εξωτερική εμφάνιση! Επιπλέον για τους αναπληρωτές … απαγορεύονται οι ασθένειες πλέον των 15 ημερών και οι εγκυμοσύνες επί ποινή απόλυσης! Ο εργασιακός μεσαίωνας επελαύνει, το καθεστώς εργασιακής τρομοκρατίας ολοκληρώνεται(;) με το Π.Δ. για την αξιολόγηση.

ΠΕΡΙ ΒΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ

Του Γιώργου Κ. Καββαδία* Προσπαθούν οι κυβερνώντες και τα ελεγχόμενα Μέσα Μαζικής Επιβολής και Αλλοτρίωσης να μας πείσουν ότι δεν είναι βία η πολιτική: Της ραγδαίας φτωχοποίησης του λαού που ρίχνει στον Καιάδα της φτώχειας 3,4 εκατομμύρια συνανθρώπους μας με αποτέλεσμα να συγκροτούνται ομάδες αλληλεγγύης για την ταφή μόνων και φτωχών ανθρώπων! Των απολύσεων και της εκτόξευσης της ανεργίας στο 26,8% και στο 38,4% μέχρι το τέλος του2013 εξωθώντας στο κοινωνικό περιθώριο 1.750.000 συνανθρώπους μας! Το 17,7% των νοικοκυριών δεν έχουν ούτε ένα εργαζόμενο! Από τον Οκτώβριο του 2009 μέχρι τον Οκτώβριο του 2012, δηλαδή μέσα σε τρία χρόνια έμειναν άνεργοι περίπου 1 εκατομμύριο. Μόνο μέσα σε ένα χρόνο οι άνεργοι αυξήθηκαν κατά 368.000 άτομα. Δηλαδή καθημερινά δημιουργείται ένα μεγάλο …χωριό ανέργων πάνω από 1.000 άτομα! Της μαζικής ανεργίας των νέων από τους οποίους 6 στους 10 στην ηλικία μέχρι 24 ετών δεν έχουν δουλειά. Της μαζικής μετανάστευσης των νέων και της «αφαίμαξης εγκεφάλων» για να υπηρετήσουν την παραπέρα «ανάπτυξη» των «ανεπτυγμένων» χωρών. Υπολογίζεται ότι μόνο οι 12.000 γιατροί που έφυγαν την περίοδο της κρίσης σε άλλες χώρες της ΕΕ κόστισαν στην ελληνική κοινωνία 2 δις ευρώ δαπάνες. Δαπάνες που τις καρπώνονται οι χώρες υποδοχής. Περίπου 1 στους 2, οι μισοί από τους συμπολίτες μας ψάχνουν δουλειά στο εξωτερικό! Των δραματικών περικοπών μισθών και συντάξεων με τα αλλεπάλληλα μνημόνια, την περιβόητη «ρήτρα απόκλισης» και τον πρόσφατο νόμο της φορολογικής λεηλασίας των πολλών και της φορολογικής ασυλίας των «εχόντων και κατεχόντων». Επιδίωξή τους οι μισθοί να κατρακυλήσουν στα 350 – 380 ευρώ. Της άγριας εκμετάλλευσης του κόπου και του ιδρώτα του κόσμου της εργασίας που παράγει τον κοινωνικό πλούτο που νέμεται η ολιγαρχία του πλούτου, αλλά και το πολιτικό της προσωπικό, όπως δείχνει και η νέα εσοδεία σκανδάλων και λ(η)στών. Της μαζικής εξαθλίωσης και δυστυχίας που έχει προκαλέσει περισσότερες από 2.500 αυτοκτονίες τα δύο τελευταία χρόνια. Περίπου δύο αυτοκτονίες τη μέρα κατά μέσο όρο, ενώ το 70% των Ελλήνων στην παραγωγική ηλικία βρίσκεται στα όρια της κατάθλιψης. (Έρευνα της Κοινωνικής Ψυχιατρικής και Ψυχικής Υγείας) Της κατασπατάλησης και διαμοιρασμού του δημοσίου χρήματος – δηλαδή του λαού - στα κόμματα, με τη γ’ δόση για το 2012 να πλησιάζει τα 8 εκατομμύρια ευρώ και μάλιστα με βάση τις εκλογές του … 2009! Αλήθεια ποιο από τα κόμματα της Βουλής μπορεί να πει ότι δε χρωστά τίποτα και σε κανένα! Της έντασης του αυταρχισμού σε όλα τα επίπεδα της κοινωνικής ζωής, της καταστολής των κοινωνικών αγώνων, της ποινικοποίησης της συνδικαλιστικής δράσης και του περιορισμού των λαϊκών δικαιωμάτων και ελευθεριών. Της δαιμονοποίησης των «ξένων» και στοχοποίησης των αλλοδαπών με το δόγμα «ανακατάληψης των πόλεων» που ανοίγει τα πανιά σε κάθε εγκληματική οργάνωση να εξαπολύει τα τάγματα εφόδου δολοφονώντας μετανάστες με την ανοχή πάντα των κρατικών μηχανισμών. Της αποδόμησης του «κράτους – πρόνοιας», της κατεδάφισης του συστήματος υγείας και πρόνοιας και της δημόσιας εκπαίδευσης με βάση τη λογιστική πολιτική της μείωσης κατά 50% των υπηρεσιών και έξωσης 150.000 υπαλλήλων. Του ξεπουλήματος της δημόσιας και ιδιωτικής περιουσίας στους δανειστές – δυνάστες, με βάση την Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου για τη διαδικασία επαναγοράς χρέους (ΦΕΚ 240/12 - 12 – 12) Της υποκατάστασης της νομοθετικής λειτουργίας ακόμα και του αστικού κοινοβουλίου από Πράξεις Νομοθετικού Περιεχομένου, όπως επιτάσσουν η ΕΕ, το ΔΝΤ, οι ξένοι δανειστές - δυνάστες μας, έτσι που η Εθνική Κυριαρχία και Λαϊκή Κυριαρχία να μην υφίστανται ακόμα και ως τυπικές έννοιες. Εύστοχα ο Μ. Γκάντι διακήρυττε: «Η πιο θανατηφόρα μορφή βίας είναι η φτώχεια». Η βία είναι βασικό χαρακτηριστικό της κοινωνίας και συνδέεται με την ανισότητα και την εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο. Οι σοβαρότερες αιτίες, όμως, μπορούν να αναζητηθούν στις δομές της καπιταλιστικής κοινωνίας που χαρακτηρίζονται από έναν απάνθρωπο ανταγωνισμό διαμορφώνοντας τον λύκο για τον συνάνθρωπο (homo homini lupus) που αναπαράγεται σε όλες τις μορφές της κοινωνικής ζωής. Η κοινωνική περιθωριοποίηση ευπαθών κοινωνικών ομάδων που εντείνεται από την οικονομική κρίση, τα εργασιακά προβλήματα τροφοδοτούν τη βία σε όλες της τις μορφές.

ΤΡΙΚΟΜΜΑΤΙΚΗ «ΑΞΙΟΚΡΑΤΙΑ» ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

Του Γιώργου Κ. Καββαδία* Πάει ο καιρός του δικομματισμού που όποιο από τα δύο κόμματα εξουσίας κέρδιζε τις εκλογές έπαιρνε ως λάφυρο τη μονοκομματική στελέχωση του κρατικού μηχανισμού με τους αξιωματούχους και το στρατό του κόμματος. Με δεδομένο ότι η διαχείριση του κρατικού μηχανισμού έχει ιδιαίτερη σημασία για τη διαιώνιση της κυριαρχίας των κυρίαρχων τάξεων πάνω στις λαϊκές τάξεις και στρώματα. Εξάλλου η εξουσία είναι εξορισμού κατάληψη μιας κυρίαρχης θέσης και οι κυρίαρχες θέσεις είναι προνομιακές και λίγες για τους λίγους και πρόθυμους ακολούθους τους. Μόνο που στις σημερινές συνθήκες πρέπει να γίνεται «αξιοκρατική» και «δίκαιη» μοιρασιά μεταξύ και των τριών κομμάτων της συγκυβέρνησης. Αυτό έγινε και τις πρώτες ώρες του 2013 με την επιλογή των δεκατριών Περιφερειακών Διευθυντών Εκπαίδευσης. Η .. συνταγή της τρικομματικής αξιοκρατίας είχε τις … σωστές αναλογίες: 7 Ν.Δ.- 4 ΠΑ.ΣΟ.Κ – 2 ΔΗΜ.ΑΡ. Με ανθρώπους που μέχρι τώρα εμφανίζονταν ως συνδικαλιστές – υπερασπιστές των δικαιωμάτων των εκπαιδευτικών και της δημόσιας εκπαίδευσης. Ώσπου εν μια νυκτί «αλλάζουν» ρόλους και γίνονται υπηρέτες της κυβερνητικής πολιτικής που ρημάζει τη δημόσια εκπαίδευση. Ουκ ολίγα τα φαινόμενα διαφθοράς συνδικαλιστών που πλουτίζουν και εξαργυρώνουν τη συνδικαλιστική τους δράση ενισχύοντας τη θέση τους στην κομματική και κυβερνητική ιεραρχία. Είναι αυτοί που διασύρουν και απαξιώνουν τον συνδικαλισμό, αφού τον χρησιμοποιούν σαν εφαλτήριο εξυπηρέτησης κομματικών και προσωπικών συμφερόντων. Είναι αυτοί που στο όνομα της «αξιοκρατίας» θα «αξιολογήσουν» τους εκπαιδευτικούς και θα τους διατάζουν ως περιφερόμενο θίασο να περιοδεύουν ολόκληρη την περιφέρεια στο πλαίσιο του «εξορθολογισμού» που δε σημαίνει τίποτα άλλο παρά εκμηδενισμό των διορισμών και καταργήσεις χιλιάδων σχολείων. Συνδιαμορφώνουν το μοντέλο των ελαστικών σχέσεων εργασίας προετοιμάζοντας την εφεδρεία – μετάταξη – απόλυση όσων δεν συμπληρώνουν ωράριο ή εμπλέκονται σε διοικητικές και ποινικές διώξεις και μάλιστα με τη βούλα της δήθεν αξιοκρατίας μέσα από την «αξιολόγηση – χειραγώγηση – κατηγοριοποίηση» των εκπαιδευτικών. Με την ευλογία και την εποπτεία τους προετοιμάζεται ένα μαζικό σχέδιο συγχωνεύσεων – καταργήσεων σχολείων που θα έχει οδυνηρές κοινωνικές και εκπαιδευτικές συνέπειες. Η τρικομματική αξιοκρατία στοχεύει στη συγκρότηση ενός αυταρχικού και ιεραχικού διοικητικού μηχανισμού της εκπαίδευσης πλήρως ελεγχόμενου από τα τρία κόμματα της συγκυβέρνησης που δεν υλοποιεί απλά και μόνο την κυβερνητική πολιτική, αλλά λειτουργεί ως μηχανισμός επιτήρησης, αυταρχικού ελέγχου και χειραγώγησης των εκπαιδευτικών στη βάση των πελατειακών σχέσεων και του ρουσφετιού. Δεν είναι τυχαίο ότι οι απερχόμενοι Περιφερειακοί Διευθυντές αξιοποιούνται στο ρόλο του Σχολικού Συμβούλου αποκαλύπτοντας έτσι την πολιτική διάστασή του. Σε αυτή την κατεύθυνση δρομολογούνται και οι επιλογές των Διευθυντών Διευθύνσεων Εκπαίδευσης, αλλά και των Διευθυντών Σχολείων με λιγότερο αυστηρά κομματικά κριτήρια, λόγω πλήθους και χαμηλότερης θέσης στην πυραμίδα που διοικητικού μηχανισμού. Το κράτος της μίζας, της ρεμούλας, του ρουσφετιού και της συναλλαγής κτίζεται πάνω στα ερείπια του «κράτους – πρόνοιας». Παράλληλα διαμορφώνεται ένα απολυταρχικό κράτος με την κυριαρχία των κατασταλτικών μηχανισμών και τις βασικές ελευθερίες εν αναστολή. Ακόμα και η συνδικαλιστική δράση ή η διαμαρτυρία ποινικοποιούνται. Τα νέα πειθαρχικά μέτρα στο πλαίσιο του Μνημονίου 3 αποδεικνύουν ότι η αργία και η απόλυση δεν είναι απλά μια απειλή, αλλά η δαμόκλειος σπάθη που επικρέμεται πάνω από το κεφάλι κάθε εργαζόμενου στο Δημόσιο, κάθε εκπαιδευτικού. ‘Ακρως χιουμοριστικές ή προκλητικές οι ανακοινώσεις των κυβερνητικών παρατάξεων πριν την ανακοίνωση των νέων περιφερειακών διευθυντών, για «αξιοκρατία και δικαιοσύνη» (ΔΑΚΕ ΠΕ) και για «επικράτηση των αξιών, την αντικειμενική αναγνώριση των προσωπικών ικανοτήτων, των επιστημονικών προσόντων και της επάρκειας των στελεχών της εκπαιδευτικής κοινότητας… και τη δημιουργία συνείδησης για την εμπέδωση πνεύματος της αξιοκρατίας στους θεσμούς» (Νομαρχιακή Οργανωτική Επιτροπή Συνεδρίου Ιωαννίνων ΠΑΣΟΚ)! Σε τελική ανάλυση φενάκη, απάτη είναι και η βαθιά ριζωμένη αντίληψη για τη φυσική αριστοκρατία που αποτελεί ένα είδος ρατσισμού, ότι, δηλαδή, υπάρχουν άνθρωποι με περισσότερες ικανότητες, άρα ανώτεροι και άλλοι με λιγότερες, άρα κατώτεροι. Αυτή η αντίληψη μας φέρνει πίσω από τη διακήρυξη του 18ου αιώνα ότι «όλοι οι άνθρωποι γεννιούνται ίσοι».

ΣΥΝΤΑΓΕΣ ΤΡΙΚΟΜΜΑΤΙΚΗΣ ΑΞΙΟΚΡΑΤΙΑΣ

Του Γιώργου Κ. Καββαδία* Τρικομματική αξιοκρατική σούπα Επιτέλους η τρικομματική αξιοκρατία …θριάμβευσε στις επιλογές των περιφερειακών διευθυντών εκπαίδευσης. Η νέα συνταγή για να μην …κόψει η κομματική σούπα περιέχει τις ακριβείς αναλογίες με τις οποίες εκπροσωπούνται τα τρία κόμματα στην κυβέρνηση. 7 …κουταλιές Ν.Δ. (ΔΑΚΕ) – 4 ΠΑ.ΣΟ.Κ – 2 ΔΗΜ.ΑΡ. Μια τέτοια συνταγή αναβαθμίζει τα κομματικά παζάρια, εξωραϊζει τα παρασκήνια και τις κομματικές ίντριγκες σε σύγκριση με τις μονοκομματικές μεθοδεύσεις και αλληλοκατηγορίες που περιείχαν οι συνταγές των προηγούμενων χρόνων. Με βάση αυτή τη συνταγή το Υ.ΠΑΙ.Θ.Π.Α. επέλεξε ικανά στελέχη με πλούσιο βιογραφικό που έχουν δώσει το «είναι» τους για τη δημόσια παιδεία και για μια δίκαιη κοινωνία . Μέσα από διαφανείς και αξιοκρατικές διαδικασίες η δημοκρατική συγκυβέρνηση απέρριψε τους μη αρεστούς, εννοείται από άλλους πολιτικούς χώρους, και επέλεξε τους άριστους. …Τυχαίο είναι που οι «άριστοι» έχουν τη σφραγίδα των κομμάτων της συγυβέρνησης. Φεουδαρχική πίττα Βασισμένοι στις παλιές καλές συνταγές οι πατριδοσώστες της τρικομματικής κυβέρνησης μετά τα τόσα σωτήρια Μνημόνια και την εθνοσωτήρια δανειακή σύμβαση μαγειρεύουν τη φεουδαρχική πίττα για τη σωτηρία της παιδείας. Ο διοικητικός μηχανισμός της εκπαίδευσης δεν μπορεί παρά να είναι το φέουδο της εκάστοτε κυβέρνησης κατά αναλογία με τον κρατικό μηχανισμό. Επομένως η φεουδαρχική πίττα μαγειρεύεται με περιφερειακούς διευθυντές ζυμωμένους σε κομματικές θέσεις και ψημένους στο φούρνο του υποταγμένου συνδικαλισμού. Ανθρώπους, δηλαδή, που χρησιμοποιούν παραδοσιακά τον συνδικαλισμό σαν μέσο εξυπηρέτησης προσωπικών και κομματικών συμφερόντων . Έτσι έχουμε και την πίττα ολόκληρη και το σκύλο χορτάτο, δηλαδή ένα μηχανισμό που βασίζεται και αναπαράγει τις πελατειακές σχέσεις, την ημετεροκρατία, το ατομικό βόλεμα και το ρουσφέτι. Η φεουδαρχική πίττα για να δέσει χρειάζεται μπόλικες δόσεις από αγιογραφικές διακηρύξεις από τα γνωστά αστικά ιδεολογήματα για «αξιοκρατία και δικαιοσύνη» (ΔΑΚΕ), για «επικράτηση των αξιών, την αντικειμενική αναγνώριση των προσωπικών ικανοτήτων, των επιστημονικών προσόντων και της επάρκειας των στελεχών της εκπαιδευτικής κοινότητας», καθώς και «τη δημιουργία συνείδησης για την εμπέδωση πνεύματος της αξιοκρατίας στους θεσμούς» (Νομαρχιακή Οργανωτική Επιτροπή Συνεδρίου Ιωαννίνων (ΝΟΕΣ Ιωαννίνων) του ΠΑΣΟΚ). Πυραμιδωτό γλυκό Η τρικομματική αξιοκρατική σούπα με τη φεουδαρχική πίττα συνδυάζεται άριστα με το πυραμιδωτό γλυκό. Οι κυβερνώντες σχεδιάζουν το διοικητικό μηχανισμό σε σχήμα πυραμίδας και τον διαμορφώνουν στη χύτρα του κομματισμού. Με βάση την κομματική ιεραρχία διαμορφώνονται αυστηρά ιεραρχικές σχέσεις. Μετά την ηγεσία του Υ.ΠΑΙ.Θ.Π.Α. και τα διάφορα όργανα του Π.Ι., Κ.Ε.Ε. ακολουθούν οι περιφερειακοί διευθυντές. Στη συνέχεια οι διευθυντές διευθύνσεων. Εδώ προσοχή στην αναλογία. Με βάση τη συνταγή της τρικομματικής σούπας. Για του διευθυντές διευθύνσεων χρειάζονται 35 κουταλιές Ν.Δ. σε συσκευασία ΔΑΚΕ – 16 ΠΑΣΟΚ σε συσκευασία ΠΑΣΚ και 8 ΔΗΜΑΡ σκέτοι, γιατί αυτοί δεν έχουν ούτε ιερό ούτε όσιο. Για να δέσει το γλυκό χρειάζονται και πολλά άλλα υλικά. Πρώτα – πρώτα τους πρώην περιφερειακούς διευθυντές τους τοποθετούν σε θέσεις σχολικών συμβούλων. Για να μην πάει χαμένη η τόση εμπειρία στην υλοποίηση της κυβερνητικής πολιτικής και στην αποσάθρωση των δικαιωμάτων των εκπαιδευτικών και της δημόσιας εκπαίδευσης. Ύστερα θα ακολουθήσουν οι επιλογές διευθυντών και σχολικών συμβούλων. Με την ίδια πάντα συνταγή της τρικομματικής αξιοκρατικής σούπας διαμορφώνεται ένας κομματικός, συγκεντρωτικός και αυστηρά ιεραρχικός μηχανισμός. Προσθέτουν και μπόλικες δόσεις «αντικειμενικής και αξιοκρατικής» αξιολόγησης αναμεμειγμένης με τις νέες ιδέες του νέο – επιθεωρητισμού και το πυραμιδωτό γλυκό του ασφυκτικού ελέγχου και χειραγώγησης των εκπαιδευτικών και της εκπαίδευσης είναι έτοιμο και νοστιμότατο για τους κρατούντες. Πικρό Για τους εκπαιδευτικούς, τους μαθητές και τους εργαζόμενους το πυραμιδωτό γλυκό έχει πικρή γεύση. Γιατί οι πατριδοσώστες της τρικομματικής κυβέρνησης μετά τα τόσα σωτήρια Μνημόνια και την εθνοσωτήρια δανειακή σύμβαση θυσιάζουν δικαιώματα και κατακτήσεις των εργαζομένων. Για τη σωτηρία της πατρίδας και της παιδείας είναι έτοιμοι οι νέοι περιφερειακοί διευθυντές να μετατρέψουν τους εκπαιδευτικούς σε περιοδεύοντα θίασο που θα περιοδεύει από χωριό σε χωριό και από νομό σε νομό σε κάθε περιφέρεια στο πλαίσιο του «εξορθολογισμού» και περιορισμού των κενών. Διαμορφώνουν το μοντέλο των ελαστικών σχέσεων εργασίας προετοιμάζοντας την εφεδρεία – μετάταξη – απόλυση όσων δεν συμπληρώνουν ωράριο ή εμπλέκονται σε διοικητικές και ποινικές διώξεις. Οι σωτήρες της παιδείας, μεταξύ αυτών σημαίνοντα ρόλο θα παίξουν οι νέοι περιφερειακοί διευθυντές θα οδηγήσουν σε δραματική συρρίκνωση της δημόσιας εκπαίδευσης μέσα από χιλιάδες καταργήσεις τμημάτων και σχολείων. * O Γιώργος Κ. Καββαδίας είναι φιλόλογος, μέλος της Σ.Ε. του περιοδικού «Αντιτετράδια» της Εκπαίδευσης» και εκπρόσωπος των Αγωνιστικών Παρεμβάσεων – Συσπειρώσεων – Κινήσεων στο Δ.Σ. του ΚΕ.ΜΕ.ΤΕ. της Ο.Λ.Μ.Ε.

ΑΝΑΤΡΟΠΕΣ

Του Γιώργου Κ. Καββαδία* Όσο και να υπάρχει αισιόδοξη διάθεση με το ξεκίνημα της νέας χρονιάς θεωρείται δεδομένη η πολιτική της κυβέρνησης – ΕΕ - ΔΝΤ που καθορίζει με τους πιο δυσοίωνους όρους τη ζωή μας. Ακόμα και η περιβόητη «ανάπτυξη» που επικαλούνται οι κυβερνώντες θα είναι μια ανάπτυξη για τους λίγους και ισχυρούς που θα βασίζεται στην άγρια εκμετάλλευση του πλούτου που παράγουν οι εργαζόμενοι και στην εξάρτηση και καταλήστευση του δημόσιου πλούτου και των πλουτοπαραγωγικών πηγών της χώρας. Αντίπαλο δέος στην πολιτική της φτώχειας, της ανεργίας και της μαζικής εξαθλίωσης, όπως επιτάσσουν τα Μνημόνια και η δανειακή σύμβαση, δεν μπορεί παρά να είναι η συλλογική αφύπνιση και αντίσταση. Αυτός είναι πρωταρχικός όρος επιβίωσης του λαού παρά τις μεγάλες δυσκολίες. Δυσκολίες που συνδέονται με τις ανεπάρκειες και τη βαθιά κρίση της αριστεράς, αλλά και της συνδικαλιστικής οργάνωσης των εργαζομένων. Γιατί η ανατροπή αυτής της βάρβαρης πολιτικής δεν μπορεί να ανατεθεί σε κάποιους εκπρόσωπους, έρημους και απρόσωπους, που θα έρθουν ως μεσσίες δια της «ψήφου» και με το λαό σε ρόλο θεατή. Ο μεσσιανισμός είτε στη συντηρητική είτε στην «αριστερή» του εκδοχή είναι αιτία και αποτέλεσμα της παθητικής στάσης και της αδιαφορίας για τα κοινά. Αυτοί που απέχουν από τα κοινά που περιγελούν τους αγώνες και τις αγωνίες του λαού στρώνουν το έδαφος για να υλοποιηθούν οι πιο αντιδραστικές πολιτικές, ακόμα και για τον εκφασισμό της κοινωνίας. Από την άλλη το καπιταλιστικό σύστημα της άγριας εκμετάλλευσης και οι μνημονιακές πολιτικές της φτώχειας και της εξαθλίωσης δεν καταργούνται με εκλογές και κυβερνητικές αποφάσεις, αλλά με κοινωνικούς αγώνες και εξεγέρσεις. Η πολιτικοποίηση και η συμμετοχή στα κοινωνικά κινήματα είναι η μεγάλη πρόκληση της εποχής μας για τις μεγάλες ανατροπές που έχει ανάγκη η κοινωνία. Γιατί η πολιτική είναι αντικειμενικό φαινόμενο, ανεξάρτητα από τη θέληση του καθένα. Στην αρχαία Αθήνα, όποιος δε μετείχε στα κοινά ήταν «όχι φιλήσυχος, αλλά αχρείος», δηλαδή άχρηστος, άτιμος. Ο ιδιώτης σε αντιπαραβολή με τον πολίτη ήταν συνώνυμο του βλάκα και του ηλίθιου (κι αυτό, όχι τυχαία, πέρασε στο αγγλικό λεξιλόγιο ως idiot). Εύστοχα ο Α. Γκράμσι τόνιζε: «Πιστεύω ότι το να ζεις σημαίνει να εντάσσεσαι κάπου. Όποιος ζει πραγματικά δεν μπορεί να μην είναι πολίτης και ενταγμένος. Η αδιαφορία είναι αβουλία, είναι παρασιτισμός, είναι δειλία, δεν είναι ζωή. Γι’ αυτό μισώ τους αδιάφορους». Η πολιτικοποίηση είναι αναγκαία, αλλά όχι και ικανή συνθήκη, για τη συγκρότηση ενός παλλαϊκού μετώπου αντίστασης και ανατροπής της πολιτικής των μηνημονίων της εξάρτησης που οδηγεί στη μαζική φτώχεια και εξαθλίωση. Η οργάνωση του ενιαίου παρατεταμένου αγώνα του λαού σε συνθήκες κρίσης της Αριστεράς είναι το ζητούμενο. Ενότητα – Αντίσταση – Ανατροπή είναι το τρίπτυχο που εκφράζει τις σημερινές ανάγκες του λαού.

ΤΟ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΟ ΩΣ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΣ ΒΙΑΙΗΣ ΑΝΑΔΙΑΝΟΜΗΣ ΤΟΥ ΠΛΟΥΤΟΥ

Του Γιώργου Κ. Καββαδία* Από τη φορολεηλασία... Στο χειμώνα της πείνας και της παγωνιάς η φορολογία των πολλών και των αδυνάτων γίνεται όλο και πιο επαχθής με βάση το φορολογικό νομοσχέδιο που συζητείται στη Βουλή και θα ψηφιστεί τις πρώτες μέρες του 2013, αφού σε ό,τι αφορά τους φόρους φυσικών προσώπων η Ελλάδα βρίσκεται σταθερά και αισθητά πάνω από τον μέσο κοινοτικό όρο και μάλιστα χωρίς να υπάρχει ανταποδοτικότητα. Όσο η πολιτική Κυβέρνησης – ΕΕ – ΔΝΤ αποδομεί το κράτος – πρόνοιας εξανεμίζοντας τις κοινωνικές παροχές, άλλο τόσο αυξάνει τα φορολογικά βάρη για τα μόνιμα υποζύγια, τους μισθωτούς, τους συνταξιούχους και γενικότερα τους κοινωνικά αδύνατους. Η κατάργηση του αφορολόγητου ορίου των 5.000 ευρώ και των προσθέτων ορίων για τα παιδιά σε συνδυασμό με την καθιέρωση τριών φορολογικών συντελεστών από 22% έως 42%, ανάλογα με το ύψος του εισοδήματος, θα έχει οδυνηρές συνέπειες για τους μισθωτούς και τους συνταξιούχους. Αντίστοιχα για τους ελεύθερους επαγγελματίες προβλέπεται η κατάργηση του αφορολόγητου και δύο κλίμακες φορολόγησης με 26% και 33%, με αποτέλεσμα να φτάνουν να αποδίδουν στο κράτος μέχρι και το 70% του συρρικνωμένου εισοδήματός τους σε συνθήκες ελεύθερης πτώσης του τζίρου. Από την πρώτη κιόλας μέρα του νέου χρόνου οι εργαζόμενοι θα δουν τον μηνιαίο μισθό ή τη σύνταξή τους να μειώνεται λόγω της αύξησης του φόρου παρακράτησης. Επίσης αιτία μεγάλης αύξησης φορολογίας μισθωτών-συνταξιούχων είναι το άγριο «ψαλίδι» στις φοροαπαλλαγές. Όλες σχεδόν καταργούνται (τόκοι στεγαστικών δανείων, δαπάνες φροντιστηρίων, ασφάλιστρα ζωής, κ.ά.), ενώ περικόπτονται δραστικά, επιδόματα τέκνων, δαπάνες ιατροφαρμακευτικής-νοσοκομειακής περίθαλψης, κ.ά. Σύμφωνα με τους πιο μετριοπαθείς υπολογισμούς πάνω από δύο μισθούς το χρόνο χάνει η πλειονότητα των μισθωτών από τη νέα φοροεπιδρομή της τρικομματικής κυβέρνησης. Αν ληφθεί υπόψη ότι φορολογούνται και τα ... παιδιά, δεν είναι υπερβολή να θεωρούμε ότι ο επί τουρκοκρατίας κεφαλικός φόρος ...επανέρχεται. Για παράδειγμα η τελική επιβάρυνση για μια οικογένεια με τέσσερα παιδιά και ετήσιο εισόδημα 25.000 ευρώ ανέρχεται σε 2.612 ευρώ! Διαστάσεις κοινωνικής βαρβαρότητας παίρνει η φοροληστρική πολιτική της συγκυβέρνησης, αν ληφθεί υπόψη ότι μέσα σε ένα χρόνο (από β΄τρίμηνο 2011 προς β΄τρίμηνο 2012) μειώθηκε το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών από τα 39,5 δις ευρώ στα 34,1 δις. ευρώ ή κατά 13,6%, (απώλεια 1- 2 μισθών), ενώ ταυτόχρονα η αύξηση των φόρων στο εισόδημα και στην περιουσία που πληρώνουν τα νοικοκυριά αυξανόταν κατά 37,3%! (Στοιχεία ΕΛΣΤΑΤ). Τα έσοδα από ενοίκια θα φορολογούνται με 10% ως 12.000 € και με 33% για πάνω από 12.000 €. Στην ουσία ο φόρος για τα μεσαία εισοδήματα αυξάνεται, ενώ μειώνεται για τη μεγάλη ιδιοκτησία, δεδομένου ότι πάνω από 50.000 ευρώ υπάρχει «οροφή» προστασίας με συντελεστή 33%, αντί 45% που ήταν ως σήμερα! Αξίζει να σημειωθεί ότι η νέα φορολογία δεν είναι η μόνη που επιβαρύνει τους μικροϊδιοκτήτες. Εξακολουθεί να ισχύει το «ειδικό τέλος ακινήτων» (το γνωστό «χαράτσι» που πληρώνονταν στη ΔΕΗ), ο φόρος «μεταβίβασης ακινήτων» ο οποίος συμπληρώνεται τώρα με φόρο «υπεραξίας» κατά τη μεταβίβαση, εφόσον προκύπτει διαφορά τιμής αγοράς και πώλησης με βάση ένα συντελεστή παλαιότητας. ... στις φοροαπαλλαγές, αφού «λεφτά υπάρχουν» Μόνιμο και διαχρονικό είναι το φαινόμενο της συστηματικής φορολογικής λεηλασίας των ασθενέστερων ακόμα και στην προηγούμενη περίοδο «της φούσκας της ευημερίας», ενώ την ίδια ώρα οι κυρίαρχες τάξεις και στρώματα καταφέρνουν να αποφεύγουν τη φορολογία με την ανοχή και ενοχή του κράτους (εξωχώριες εταιρίες, ανυπαρξία ελέγχων κ.α.). Ενδεικτικά μισθωτοί και συνταξιούχοι πλήρωσαν για το 2011 το 55% των συνολικών φόρων, ενώ οι επιχειρήσεις και οι ελεύθεροι επαγγελματίες το υπόλοιπο 45% των φορολογικών επιβαρύνσεων! Η συνολική επιβάρυνση για τις μεγάλες ανώνυμες εταιρίες (και τις ΕΠΕ) μειώνεται από το σημερινό 40% (μαζί με τη φορολόγηση των μερισμάτων) στο 32,8%. Είναι χαρακτηριστικό ότι προβλέπεται συρρίκνωση του φορολογικού συντελεστή για τα διανεμόμενα και αδιανέμητα κέρδη πάνω από 7 εκατοστιαίες μονάδες. Καθιερώνεται ο λεγόμενος «αναβαλλόμενος φόρος» για περίοδο 30 ετών δίνοντας ουσιαστικά στο τραπεζικό κεφάλαιο τη δυνατότητα να φοροδιαφεύγει για τριάντα χρόνια (άρθρο 9, παρ.17) ανεβάζοντας τις φορολογικές απώλειες σε δεκάδες δις. ευρώ. Επιπλέον θεσπίζονται ειδικές πρόνοιες για τα «αφορολόγητα αποθεματικά» των μεγάλων επιχειρήσεων, ενώ το εφοπλιστικό κεφάλαιο απαλλάσσεται από το φόρο κληρονομιών για τις μεταβιβάσεις πλοίων διατηρώντας το σύνολο των 58 φοροαπαλλαγών! Οι φοροαπαλλαγές του εφοπλιστικού κεφαλαίου παίρνουν διαστάσεις σκανδάλου σε σημείο που η γερμανική εφημερίδα “Suddeutsche Zeitung” να γράφει ότι από τη φορολόγηση των εφοπλιστών θα μπορούσαν να εισρεύσουν στα ελληνικά ταμεία 9 δις. ευρώ. Ας σημειωθεί ότι σε συνθήκες κρίσης οι Έλληνες εφοπλιστές έχουν επενδύσει μέσα στο 2012 κεφάλαια ύψους 3,8 δις. δολλαρίων για την αγορά πλοίων. Επιπλέον μέχρι και 10 δις. ευρώ έσοδα θα μπορούσαν να είχαν εισρεύσει, αν φορολογούνταν τα 24 δις. ευρώ που μεταφέρθηκαν από την Ελλάδα στην Ελβετία την τριετία 2009 – 2011 σε συνδυασμό με τις αδήλωτες ελληνικές καταθέσεις στην Ελβετία που ανέρχονταν στα 20 δις ευρώ το 2009. Είναι, επίσης, χαρακτηριστικό ότι στα 44,8 δις. ευρώ βεβαιωμένων και ανείσπρακτων φόρων της 31/12/2011 προστέθηκαν ήδη άλλα 10 δις. έως το τέλος Σεπτεμβρίου 2012 από τις φετινές φορολογικές επιβαρύνσεις (Στοιχεία της Γενικής Γραμματείς Πληροφοριακών Συστημάτων (ΠΠΣ). Για το 2011 ένας στους τρεις βιομήχανους και εμπόρους (216.406) δήλωσαν εισόδημα – πείνας μέχρι 5.000 ευρώ! Από το 2004 σε σύγκριση με το 2013, το ποσοστό της συμμετοχής των κεφαλαιοκρατών στα συνολικά φορολογικά έσοδα έχει μειωθεί κατά τέσσερις σχεδόν φορές (!) και από το 11,9% έχει πέσει στο 3,3%. Παράλληλα οι πολιτικοί μας ταγοί που το «πόθεν έσχες» τους, όπως κοινοποιήθηκε πρόσφατα, φανερώνει ότι στην πλειονότητά τους ανήκουν στους «έχοντες και κατέχοντες, καθιερώνουν για «πάρτη τους» ένα είδος φορολογικής ασυλίας λαμβάνοντας το μεγαλύτερο μέρος των αμοιβών τους αφορολόγητο σε αναλογία 70%, έναντι 30% που φορολογείται κανονικά. Έτσι Βουλευτής με αποζημίωση 112. 537,87 ευρώ φορολογείται για τα 28.157,62, ενώ τα 84.380,25 είναι αφορολόγητα. Δηλαδή, το ποσοστό της απαλλαγής φτάνει το 75%! Ένα επιπλέον ταξικά άδικο χαρακτηριστικό του συγκεκριμένου φορολογικού μοντέλου είναι η διατήρηση της υπεροχής των έμμεσων φόρων συγκριτικά με τους άμεσους που επιβαρυνει επιπλέον τις ασθενέστερες τάξεις και στρώματα. Ο μέσος ευρωπαϊκός όρος στην αναλογία άμεσων με έμμεσους φόρους είναι 50/50, ενώ στην Ελλάδα 39,5/60,5 υπέρ των έμμεσων, με αποτέλεσμα η Ελλάδα να καταλαμβάνει την 22η θέση στους 27 της ΕΕ. Από τον προϋπολογισμό του 2013 προβλέπονται συνολικά 44,3 δις. ευρώ άμεσοι και έμμεσοι φόροι. Από αυτά μόλις 1,5 δις. ευρώ ως άμεσους φόρους θα πληρώσουν τα νομικά πρόσωπα, δηλαδή τα μονοπώλια και οι μεγάλες επιχειρήσεις. Οι φτωχοί φτωχότεροι και οι πλούσιοι πλουσιότεροι Έτσι το φορολογικό σύστημα λειτουργεί ως ταξικός μηχανισμός κλοπής λαϊκών εισοδημάτων και βίαιης αναδιανομής του πλούτου, έτσι ώστε οι πλούσιοι να γίνονται πλουσιότεροι και οι φτωχοί φτωχότεροι. Ένα τόσο άδικο φορολογικό σύστημα που στηρίζεται στην άγρια φορολογική λεηλασία των ασθενέστερων και στη φοροελάφρυνση των ισχυρών δεν μπορεί να γεμίσει τα κρατικά ταμεία υλοποιώντας τους στόχους για περισσότερα έσοδα. Ο «ταμειακός» στόχος του νέου φορολογικού νομοσχεδίου είναι να μαζέψει 3,1 δις το 2013 και 7 δις € έως το 2016(!) που φυσικά δεν μπορεί να επιτευχθεί. Για αυτό και σχεδιάζουν νέες μειώσεις σε μισθούς και συντάξεις, νέες περικοπές των κοινωνικών δαπανών σε υγεία, πρόνοια και παιδεία. Αυτό γίνεται όλο και πιο φανερό αν το συσχετίσουμε με την πολιτική της μόνιμης και διαχρονικής λιτότητας σε συνδυασμό με την ακρίβεια που έχει φτάσει σε δυσθεώρητα ύψη. Είναι φανερό ότι το ληστρικό φορολογικό σύστημα επιτείνει με ραγδαίους ρυθμούς τη φτωχοποίηση του λαού διαμορφώνοντας συνθήκες μαζικής εξαθλίωσης, όταν μάλιστα σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat το 2011 η Ελλάδα είχε το υψηλότερο ποσοστό πληθυσμού στα όρια της φτώχειας (31% ή 3,4 εκατομμύρια κατοίκων) ανάμεσα σε 13 από τα 15 κράτη – παλαιά μέλη της ΕΕ. Η διέξοδος δεν μπορεί παρά να βρίσκεται στη συλλογική αντίσταση για την ανατροπή της πολιτικής Κυβέρνησης – ΕΕ – ΔΝΤ. * O Γιώργος Κ. Καββαδίας είναι φιλόλογος, μέλος της Σ.Ε. του περιοδικού «Αντιτετράδια της Εκπαίδευσης» και εκπρόσωπος των Αγωνιστικών Παρεμβάσεων – Συσπειρώσεων – Κινήσεων στο Δ.Σ. του ΚΕ.ΜΕ.ΤΕ. της Ο.Λ.Μ.Ε.